Vind jij de gouden wikkel?

Allemaal op zoek naar een nieuwe vlinder in Naturalis

Met onze museumjaarkaart lopen we heel wat musea af: de een leuker dan de ander. Om te beginnen vallen de musea waar ik bij de balie word bekeken alsof ik met ‘een olifant’ de collectie wil bekijken, niet in de smaak. Die olifant is namelijk een leergierig en voorzichtig kind van tien. De musea waar je zelf  iets kan ontdekken, staan bovenaan het lijstje. Daar zijn er genoeg van, maar Naturalis in Leiden staat met stip op één. Een waanzinnige natuur(historische) collectie en een keur aan ruimtes waar je opdrachten kunt uitvoeren, of kunt meekijken hoe wetenschappers live aan het werk zijn. En van Naturalis was ook de briljante actie met Freek Vonk, die heel Nederland aanspoorde om de T-rex naar Nederland te halen, waardoor het voelt alsof het kersverse dino-skelet een beetje van ons allemaal is.

De nieuwste vorm van beleven in Naturalis gaat nog een stapje verder en vraagt erom de handen uit de mouwen te steken. Op de afdeling entomologie, insectenkunde dus, worden vrijwilligers gezocht om maar liefst een half miljoen vlinders uit te pakken. De beestjes zitten opgevouwen in oud krantenpapier. Ze moeten uitgepakt, gefotografeerd en netjes gedocumenteerd worden. Iedereen die van de natuur houdt en ’niet al te trillende handen heeft’ is welkom om mee te helpen. Zonder de vrijwilligers krijgt het museum de 500.000 vlinders nooit uitgepakt en onderzocht. We zijn dus echt nodig.

Zoals we allemaal een keer per jaar als amateur-ornitholoog tuinvogels mogen tellen en worden uitgenodigd om met kleine bijenkasten als amateur-imkers aan de slag te gaan, zo mogen we nu vlinderexpert zijn voor een dag in de week. En het mooie is: de kans dat er in deze dozen nog onontdekte soorten zitten, is volgens de projectleider aanzienlijk.

Stel je voor dat je een stapeltje krantenpapieren uit de jaren ’30 openvouwt, door een bioloog in Indonesië zorgvuldig ingepakt en nadien nooit meer bekeken

Dat is op zich al spannend. Maar wat als een deskundige die jouw documentatie bestudeert, concludeert dat dit een missende of nog onbekende soort is. Dan had jij dus die gouden vlinder-’wikkel’, en heb je de wereld een stukje mooier gemaakt.

 

jongen met vlinder

Dat deze actie in Naturalis zo succesvol is, gaat volgens mij om meer dan de huidige natuur- en entomologietrend die we ook in het interieur zien. Het gaat ook om meer dan de behoefte om in een museum te ‘beleven’ in plaats van statisch te kijken. We gaan hier namelijk niet naar het museum, maar we ZIJN het museum.

Ik noem deze trend ‘hands on mee werken aan een mooiere wereld’. We hebben de behoefte om iets toe te voegen aan de wereld, om zo ons eigen leven betekenis te geven. Zoals een onbekend meisje The Voice kan winnen, zoals Thijn met zijn nagellakstunt tijdens Serious Request alle marketing-bureaus kan aftroeven, zo kan een gepensioneerde bankier of een werkloze veertiger vandaag nog een onbekende vlindersoort ontdekken. Iedereen is in potentie een expert!

Martine Koelemeijer

Beeldcredits: Martine Koelemeijer

Close
Go top