Handlettering – De zoveelste DIY-hype?

Het zal begin jaren tachtig zijn geweest. Van het een op het andere moment zat mijn moeder de week voor een verjaardag van een kennis of familielid met een pennetje op een goedkoop glas te krassen. Ik herinner me nog het akelige geluid: als dat krijtje op het schoolbord. Het resultaat was een glas gevuld met snoep of chocolaatjes met daarop de naam van de ontvanger en een passend symbooltje. ‘Opa’ stond er in het glas gekrast met een sierlijke begin-O en een vogeltje ernaast, want opa hield van vogels.

Deze herinnering kwam weer boven toen ik in de bestseller 60, de lijst der lijsten voor iedereen die in het boekenvak werkt, het boek Handlettering doe je zo van Karin Luttenberg zag opduiken. Opeens was het boek er. Van een nieuwe Herman Koch of Jamie Oliver wordt voorspeld dat het boek de lijst gaat binnenstormen, maar dit boek zag geen enkele boekenvakker aankomen – behalve de uitgever die de trend voorspelde.

Want waren de loombandjes een hype in boeken-DIY-land en kun je twisten over het kleuren voor volwassenen, ik zie het handletteren toch echt als trend. Sierlijk schrijven met krullen en decoratie is niet nieuw: in tattoo-shops en bijvoorbeeld de trouwkaartenbranche is het bon ton, en sinds een paar jaar zien we het al op winkelruiten. Maar nu heeft deze craft dus het stokje overgenomen van kleuren voor volwassenen in boekenland.

Is het Het nieuwe theezakjes vouwen voor verveelde huisvrouwen, of speelt er toch meer?

In de Middeleeuwen was elk boek een one of a kind exemplaar, nauwkeurig opgetekend door monniken. De handletteraars avant la lettre. Schrijven kon je het nauwelijks noemen, iedere beginletter van een handschrift was een kunstwerk met veel goud en kleur. In 1450 maakte de boekdrukkunst een einde aan dit monnikenwerk. En tegenwoordig communiceren we allemaal met dezelfde nullen en enen; elk font is denkbaar, maar heel persoonlijk is het niet – en ambachtelijk nog minder.

Afbeelding1

 

Waarom willen we weer heel netjes met de hand een boodschap doorgeven door middel van inkt en een kroontjespen? We kunnen appen, digitaal een kaartje versturen, skypen… En daar is het handletteren nu juist een reactie op: je geeft persoonlijke aandacht aan de ontvanger, je bent heel mindfull bezig met alleen die boodschap en die ontvanger – handlettering doe je niet even tijdens het koken, zoals een app sturen – en tot slot past het decoratieve schrijven in de trend van de oude ambachten. Wie dit overdreven vindt en handletteren meer als hobby dan als ambacht ziet, moet eens naar het werk van Paul Antonio Scribe kijken, een studio in Londen. Insider art maakte een geweldig compilatiefilmpje van hun werk: ware kunst!

Martine Koelemeijer

Beeldcredit: Julia Henze

 

Close
Go top